Σιδηροπενική αναιμία: Η σχέση της βιταμίνης D και της σιδηροπενικής αναιμίας©

Υπό του Δρ. Δημητρίου Ν. Γκέλη - MD, ORL, DDS, PhD, Medical Life Coach

Τα επίπεδα των συγκεντρώσεων της βιταμίνης D3 μπορεί να επηρεάζουν την παραγωγή ερυθρών αιμοσφαιρίων (ερυθροποίηση). Γιαυτό στους ασθενείς με αναιμία ελέγχονται τα επίπεδα της βιταμίνης D3.

Σε μια μελέτη, στην οποία μετρήθηκαν τα δείγματα αίματος σε 550 άτομα βρέθηκε ότι, υπάρχει σχέση μεταξύ της έλλειψης βιταμίνης D3 και της αύξησης του κίνδυνου ανάπτυξης αναιμίας, παρουσίας μικροτέρων συγκεντρώσεων μέσης αιμοσφαιρίνης και υψηλότερης χρησιμοποίησης παραγόντων διέγερσης ερυθροκυττάρων [1].

Σε παλαιότερες έρευνες έχει βρεθεί η ισχυρότατη σχέση μεταξύ των συγκεντρώσεων της βιταμίνης D3 και της αναιμίας που σχετίζεται με την παρουσία φλεγμονής [2].

Σε συνθήκες παρουσίας χρονίων φλεγμονωδών καταστάσεων ο σίδηρος μπορεί να απομονωθεί μέσα στα κύτταρα του δικτυοενδοθηλιακού συστήματος και να μην είναι διαθέσιμος για την πρόκληση ερυθροποίησης, πράγμα που τελικά οδηγεί στην αναιμία [3, 4].

Δρ Δημήτριος Ν. Γκέλης

Ιατρός, Ωτορινολαρυγγολόγος, Οδοντίατρος, Διδάκτωρ της Ιατρικής του Πανεπιστημίου Αθηνών.

ΙΔΙΑΙΤΕΡΑ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΑ:Διαταραχές της ισορροπίας (Ζάλη, ίλιγγος), Φωνιατρική, Ακοολογία,Διαταραχές όσφρησης-γεύσης, Ιατρική διατροφολογία, Συμπληρωματική Ιατρική, Βιταμίνη D, Κόκκινο κρασί και Υγεία, Προληπτική Ιατρική, Αντιμετώπιση του ροχαλητού, Ιατρική Εμψύχωση (Medical Life Coaching)

Ιατρείο : Δαμασκηνού 46, Κόρινθος 20100, τηλ 2741026631, 6944280764, ΦΑΞ. 2741085030, e-mail:

pharmage@otenet.gr
www.gelis.gr,
www.pharmagel.gr,
www.orlpedia.gr,
www.allergopedia.gr,
www.gkelanto.gr
www.curcumin.gr
www.zinc.gr
www.gkelismedicallexikon.gr
www.ygeiaypopsifiou.gr
www.drgkelin.gr

Αναφέρεται ότι η βιταμίνη D3 ελαττώνει τις φλεγμονώδεις κυτταροκίνες που συμμετέχουν στην παθοφυσιολογία της αναιμίας που οφείλεται σε φλεγμόνη [5] και καταστέλλει τη δράση της επσιδίνης [hepcidin (σιδηρορρυθμιστική ουσία] [6].

Συνεπώς η βιταμίνη D3 μπορεί να ελαττώσει τον κίνδυνο της αναιμίας μεσω της δράσης των αντιφλεγμονωδών αποτελεσμάτων της.

Η δράση της βιταμίνης D στον ανθρώπινο οργανισμό είναι πολυδύναμη

Εκτός από τη δυνατότητα της βιταμίνης D3 την ερυθροποίηση, μέχρι σήμερα έχουν δημοσιευτεί σε εκατοντάδες ανακοινώσεις τα ευεργετικά αποτελέσματα της βιταμίνης D (εννοείται κυρίως η βιταμίνη D3) στην υγεία, εκτός από την οστεοπροστασία και μυοπροστασία.
Αυτό οφείλεται στην ανακάλυψη της παρουσίας υποδοχέων σε όλους σχεδόν τους ιστούς και όργανα του ανθρωπίνου σώματος [7].


Έτσι η βιταμίνη D συμβάλλει και στην υγιή λειτουργία του εντέρου, την υγεία του εγκεφάλου (αντικαταθλιπτική δράση), την ομαλή λειτουργία του μεταβολισμού, την ανοσοπροστασία και την καρκινοπροστασία [8].

Αντιμετώπιση της πανδημίας έλλειψης βιταμίνης D3

Η εξασφάλιση των ιδανικών επιπέδων της βιταμίνης D3 στον οργανισμό γίνεται με απλό και αποτελεσματικό τρόπο και πρέπει να επιδιώκεται, αφού το 50% του πληθυσμού έχει έλλειψη ή ανεπάρκεια της βιταμίνης D3 [9].


Ο ιδεώδης τρόπος για να επιτευχθούν ιδανικές συγκεντρώσεις βιταμίνης D3 στο ανθρώπινο σώμα είναι η έκθεση του γυμνού σώματος στην ηλιακή ακτινοβολία για σύντομο χρονικό διάστημα 12-20 λεπτών, τις μεσημεριανές ώρες, τους θερινούς μήνες [10].


Τους χειμερινούς μήνες οι ακτίνες του ήλιου πέφτουν λοξά στην επιφάνεια του βορείου ημισφαιρίου της γης και η φωτοσύνθεση στο δέρμα της βιταμίνης D3 περιορίζεται ή είναι ελάχιστη [11].


Η συμπληρωματική λήψη βιταμίνης D3 από το στόμα πρέπει να γίνεται, αφού προηγηθεί η μέτρηση των συγκεντρώσεων της 25 υδροξυβιταμίνης D3 . Η μέτρηση είναι επιβεβλημένη στις περιπτώσεις εκείνες που είναι επιθυμητή πληροφορία για το αν υπάρχουν θεραπευτικές συγκεντρώσεις βιταμίνης D3.

Υπάρχει σημαντική διαφορά μεταξύ των νοσοπροληπτικών επιπέδων συγκέντρωσης της βιταμίνης D3 και των νοσοθεραπευτικών τοιούτων.

Περισσότερες λεπτομέρειες για τις ανάγκες του οργανισμού σε βιταμίνη D3 βλέπε:
Ημερήσιες ανάγκες σε βιταμίνη D3©,
Eπιθυμητές ή ιδανικές τιμές επιπέδων βιταμίνης D στο αίμα©


Ο νοσοπροληπτικός ρόλος της βιταμίνης D3

Σύμφωνα με τα ευρήματα πολυάρριθμων ερευνών, που διαρκώς αυξάνουν σε αριθμό, η βιταμίνη D3 παίζει κρίσιμο ρόλο στην πρόληψη νόσων και τη διατήρηση της ιδανικής υγείας.

Έχει υπολογιστεί ότι ο υποδοχέας της βιταμίνης D (VDR) μπορεί να ρυθμίζει άμεσα και/ή έμμεσα την έκφραση ενός πολύ μεγάλου αριθμού γονιδίων (0.5–5% του συνόλου του ανθρωπίνου γονιδιώματος, π.χ. 100–1250 γονίδια
Καθημερινά ανακαλύπτονται γονίδια, που η βιταμίνη D ή μειώνει ή αυξάνει την πρωτείνη που μεταγράφει το κάθε ένα από αυτά τα γονίδια [12].


Σύμφωνα με τα υπάρχοντα διεθνώς, βιβλιογραφικά δεδομένα, οποιαδήποτε βελτίωση των επιπέδων συγκέντρωσης βιταμίνης D στον οργανισμό, επηρεάζει σημαντικά την έκφραση των γονιδίων τα ποία έχουν μια ευρεία ποικιλία βιολογφικών λειτουργιών περισσουέρων από 160 βιοχημικών οδών που συνδέονται με τον καρκίνο, τα αυτοάνοσα νοσήματα και την καρδιοκυκλοφορική νόσο, που έχουν συνδεθεί με την έλλειψη της βιταμίνης D [12].

Επίσης επηρεάζονται και οι υποδοχείς της βιταμίνης D, που είναι διάσπαρτοι σε όλους τους ιστούς του σώματος.
Σύμφωνα με μια ευρείας κλίμακας μελέτη, όταν υπάρχουν ιδανικά επίπεδα συγκεντρώσεων της βιταμίνης D3 στο ανθρώπινο σώμα μπορεί να περιοριστεί ο κίνδυνος πρόκλησης καρκίνου κατά 60%. Διατηρώντας επαρκή τα επίπεδα της βιταμίνης D3 στον οργανισμό μπορεί να προληφθεί η εκδήλωση τουλάχιστον 16 τύπων καρκίνου, μεταξύ των οποίων περιλαμβάνεται ο καρκίνος του παγκρέατος, της ωοθήκης, του πνεύμονα, του προστάτη και του δέρματος [13-16].

Η έλλειψη, η ανεπάρκεια και τα φυσιολογικά επίπεδα της βιταμίνης D

Ως επαρκή θεωρούνται τα επίπεδα της 25(OH)D3 ≥30 ng/ml [ή ≥75 nmol/l]). Ως ανεπαρκή θεωρούνται τα επίπεδα της 25(OH)D3 20-30 ng/ml [ή 50-75 nmol/l]) και ως ελλειπή επίπεδα της βιταμίνης D3 θεωρούνται τα επίπεδα της (25(OH)D3 <20 ng/ml [or <50 nmol/l])). Αυτές είναι οι πιο συνηθισμένες οι τιμές της 25(OH)D3 χρησιμοποιούνται σήμερα για τον υπολογισμό των επιπέδων της βιταμίνης D στον ανθρώπινο οργανισμό [13].

Το όριο των 20 ng/ml της 25(OH)D3 [25-υδροξυβιταμίνη D3] για την έλλειψη της βιταμίνης D έχει εγκριθεί από το Institute of Medicine (IOM) των ΗΠΑ [14],


Αν είναι πρακτικά ασδύνατη η σύντομης διάρκειας έκθεση του γυμνού σώματος στην ηλιακή ακτινοβολια, αφού μετρηθούν τα επίπεδα της 25 υφροξυβιταμίνης D3 στο αίμα μπορεί να χορηγηθεί συμπληρωματικά φυσική και όχι συνθετική βιταμίνη D3.

Η φυσική βιταμίνη D3 (χοληκαλσιφερόλη) όταν λαμβάνεται μαζί με ελαιόλαδο ειδεικνύει εξαιρετική απορροφητικότητα και βιοδιαθεσιμότητα. Οι σταγόνες φυσικής βιταμίνης D3 με ελαιόλαδο D3 Gkelin drops περιέχουν ανά σταγόνα 1000 ΙU (Διεθνείς Μονάδες). Για τη δοσολογία της βιταμίνης D3 βλέπε: D3 Gkelin drops

Βιβλιογραφική Τεκμηρίωση
1. John J. Sim, Peter T. Lac, In Lu A. Liu, Samuel O. Meguerditchian, Victoria A. Kumar, Dean A. Kujubu, Scott A. Rasgon
Vitamin D deficiency and anemia: a cross-sectional study. Ann Hematol. 2010 May; 89(5): 447–452. Published online 2009 Oct 20. doi: 10.1007/s00277-009-
2. Perlstein TS, Pande R, Berliner N, Vanasse GJ. Prevalence of 25-hydroxyvitamin D deficiency in subgroups of elderly persons with anemia: association with anemia of inflammation. Blood. 2011 Mar 10; 117(10):2800-6.[PubMed] [Ref list
3. Weiss G, Goodnough LT. Anemia of chronic disease. N Engl J Med. 2005;352:1011–1023. [PubMed]
4. Roy CN, Andrew NC. Anemia of inflammation: the hepcidin link. Curr Opin Hematol. 2005;12:107–111.[PubMed]
5. Zughaier SM, Alvarez JA, Sloan JH, et al. The role of vitamin D in regulating the iron-hepcidin-ferroportin axis in monocytes. J Clin Transl Endocrinol. 2014;1:19–25. [PMC free article] [PubMed]
6. Bacchetta J, Zaritsky JJ, Sea JL, et al. Suppression of iron-regulatory hepcidin by vitamin D. J Am Soc Nephrol. 2014;25:564–572. [PMC free article] [PubMed
7. Holick MF (2008) The vitamin D deficiency pandemic and consequences for nonskeletal health: mechanisms of action. Mol Aspects Med 29(6): 361–8 [PMC free article] [PubMed] [Ref list]
8. Holick MF (2007) Vitamin D Deficiency. N Engl J Med 357: 266–281 [PubMed] [Ref list]
9. Holick MF. Sunlight, ultraviolet radiation, vitamin D and skin cancer: how much sunlight do we need? Adv Exp Med Biol. 2014;810:1-16.
10. Hoel DG, Berwick M, de Gruijl FR, Holick MF. The risks and benefits of sun exposure 2016.
Dermatoendocrinol. 2016 Oct 19;8(1):e1248325. eCollection 2016 Jan-Dec.
11. Holick MF, Chen TC, Lu Z, Sauter E. Vitamin D and skin physiology: a D-lightful story.
J Bone Miner Res. 2007 Dec;22 Suppl 2:V28-33. doi: 10.1359/jbmr.07s211.
12. Hossein-nezhad A1, Spira A, Holick MF. Influence of vitamin D status and vitamin D3 supplementation on genome wide expression of white blood cells: a randomized double-blind clinical trial. PLoS One. 2013;8(3):e58725. doi: 10.1371/journal.pone.0058725. Epub 2013 Mar 20.
13. Ma Y, Zhang P, Wang F, et al. Association between vitamin D and risk of colorectal cancer: a systematic review of prospective studies. Journal of Clinical Oncology.2011;29(28):3775-3782. [PubMed Abstract]
14. Gandini S, Boniol M, Haukka J, et al. Meta-analysis of observational studies of serum 25-hydroxyvitamin D levels and colorectal, breast and prostate cancer and colorectal adenoma. International Journal of Cancer. 2011;128(6):1414-1424. [PubMed Abstract]
15. Woolcott CG, Wilkens LR, Nomura AM, et al. Plasma 25-hydroxyvitamin D levels and the risk of colorectal cancer: the multiethnic cohort study. Cancer Epidemiology, Biomarkers & Prevention. 2010;19(1):130-134. [PubMed Abstract]
16. Jenab M, Bueno-de-Mesquita HB, Ferrari P, et al. Association between pre-diagnostic circulating vitamin D concentration and risk of colorectal cancer in European populations:a nested case-control study. BMJ. 2010;340:b5500.
[PubMed Abstract]
17. Holick MF. Vitamin D deficiency. The New England journal of medicine. 2007;357:266–81. [PubMed]
114. Ross AC, Manson JE, Abrams SA, Aloia JF, Brannon PM, Clinton SK, et al. The 2011 report on dietary reference intakes for calcium and vitamin D from the Institute of Medicine: what clinicians need to know. The Journal of clinical endocrinology and metabolism. 2011;96:53–8. [PMC free article] [PubMed]


Σημείωση: Το παρόν επιστημονικό άρθρο γράφτηκε για λόγους ενημέρωσης των ιατρών και των λοιπών επιστημόνων υγείας και δεν αποτελεί  μέσο διάγνωσης ή αντιμετώπισης ή πρόληψης ασθενειών, ούτε αποτελεί ιατρική συμβουλή για ασθενείς, από τον συγγραφέα ή τους συγγραφείς του άρθρου.

Την ευθύνη της διάγνωσης, θεραπείας και πρόληψης των ασθενειών τις έχει μόνον ο θεράπων ιατρός του κάθε ασθενούς, αφού πρώτα κάνει προσεκτικά ακριβή διάγνωση.

Γιαυτό συνιστάται η αποφυγή της αυθαίρετης εφαρμογής ιατρικών πληροφοριών από μη ιατρούς. Τα συμπληρώματα διατροφής δεν είναι φάρμακα, αλλά μπορεί να χορηγούνται συμπληρωματικά, χωρίς να παραιτούνται οι ασθενείς από  τις αποδεκτές υπό της ιατρικής επιστήμης θεραπείες ή θεραπευτικές τεχνικές και μεθόδους, που γίνονται, όταν χρειάζονται, υπό ιατρική καθοδήγηση,  παρακολούθηση και ευθύνη. Οι παρατιθέμενες διαφημίσεις εξυπηρετούν της δαπάνες συντήρησης της παρούσας ιστοσελίδας